Polska kupi 3 okręty podwodne A26. Rząd domyka program Orka
Decyzja zapadła w Gdyni podczas konsultacji międzyrządowych
W Gdyni odbyły się polsko-szwedzkie konsultacje międzyrządowe, które przyniosły jedną z najważniejszych decyzji dla polskich sił morskich od lat. To właśnie tam, w mieście uznawanym za serce polskiej Marynarki Wojennej, sfinalizowano kolejny etap współpracy Warszawy i Sztokholmu. Najważniejszym efektem rozmów było podpisanie umowy na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP w ramach programu Orka. Decyzję podjęto w trybie międzyrządowym, podczas oficjalnych konsultacji z udziałem szefów rządów i ministrów obu państw.
Podczas spotkania podpisano nie tylko dokument dotyczący okrętów podwodnych, ale także szereg innych porozumień. Polski rząd podkreślił, że rozmowy były zwieńczeniem długich przygotowań i intensywnych działań po obu stronach. Władze wskazują, że podpisane dokumenty mają być potwierdzeniem wzajemnego zaufania oraz wejścia relacji polsko-szwedzkich w nowy etap strategicznego partnerstwa. W praktyce oznacza to współpracę nie tylko wojskową, ale również polityczną i przemysłową.
"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"
Donald Tusk, Premier
"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie Orka i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"
Donald Tusk, Premier
Rząd określa tę umowę jako najważniejszy kontrakt w historii polskiej Marynarki Wojennej. To istotne także dlatego, że program Orka przez dekady pozostawał niezakończony, mimo wcześniejszych zapowiedzi i planów modernizacyjnych. Teraz, po 30 latach bez finału, zdecydowano o konkretnym zakupie. Według przedstawicieli władz ma to być przełom nie tylko dla floty, ale dla całego systemu bezpieczeństwa na Bałtyku.
"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program Orka przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Zakup realizowany jest w ramach programu Orka.
- Do finalizacji doszło podczas konsultacji międzyrządowych w Gdyni.
- Program Orka według rządu nie miał finału przez 30 lat.
- Odnowione Partnerstwo Strategiczne Polski i Szwecji podpisano w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Nowy etap współpracy Polski i Szwecji na Bałtyku
Rozmowy w Gdyni miały szerszy wymiar niż sam zakup uzbrojenia. Polska i Szwecja potwierdziły, że chcą wspólnie wzmacniać bezpieczeństwo w regionie Morza Bałtyckiego. Oba państwa już dziś współpracują po to, by ten obszar pozostawał wolny od działań rosyjskiej floty cieni, prowokacji i zagrożeń militarnych. Jednym z wyrazów tej współpracy ma być ustanowienie Paktu dla Morza Bałtyckiego, opartego na współdziałaniu politycznym, wojskowym oraz w obszarze przemysłu obronnego.
Premier Donald Tusk podkreślał, że działania Polski i Szwecji mają służyć nie tylko bieżącej sytuacji bezpieczeństwa, ale także przyszłości całego regionu. Władze wskazują, że oba państwa odgrywają ważną rolę w budowaniu regionalnej współpracy wokół Bałtyku. Dodatkowym elementem wzmacniającym ten układ jest wejście Szwecji do NATO, co – według strony polskiej – zwiększyło bezpieczeństwo państw położonych nad morzem. W tym kontekście podpisana umowa na okręty podwodne wpisuje się w szerszą budowę nowej architektury bezpieczeństwa.
"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"
Donald Tusk, Premier
"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
Premier Szwecji Ulf Kristersson mówił z kolei o historycznym znaczeniu podpisanych porozumień oraz o jakości relacji między oboma krajami. Zwrócił uwagę, że Polska i Szwecja są dziś jednocześnie sojusznikami w NATO, strategicznymi partnerami w Unii Europejskiej i sąsiadami na Bałtyku. Oba państwa mają też zbliżoną ocenę zagrożeń dla bezpieczeństwa Europy oraz pozostają zgodne w sprawie dalszego wsparcia Ukrainy wobec rosyjskiej agresji. W praktyce oznacza to, że współpraca wojskowa i polityczna ma być rozwijana równolegle.
"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
Program Orka ma uruchomić także współpracę przemysłową
Zakup trzech okrętów A26 nie jest przedstawiany wyłącznie jako klasyczna transakcja zbrojeniowa. Strona polska podkreśla, że program Orka ma otworzyć długofalową współpracę przemysłową między Polską a Szwecją. Chodzi o rozwój kontaktów między firmami sektora obronnego, wzmacnianie krajowych zdolności produkcyjnych i technologicznych oraz szukanie korzyści dla obu gospodarek. Rząd zaznacza, że to ma być początek szerszego procesu, a nie zakończenie wspólnych działań.
W tym samym układzie partnerskim wskazano również na wymianę w drugą stronę. Polska pozyskuje okręty podwodne, natomiast Szwecja ma otrzymać okręt ratowniczy oraz zestawy Piorun. Według rządu pokazuje to, że relacja nie opiera się na jednostronnym zakupie, ale na współpracy dwóch równorzędnych partnerów. To ważne z punktu widzenia polskiego przemysłu obronnego, którego rozwój pozostaje jednym z priorytetów władz.
"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt Orka był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"
Donald Tusk, Premier
"To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów"
Donald Tusk, Premier
W konsultacjach uczestniczyli nie tylko premierzy, ale również ministrowie odpowiedzialni za obronę narodową, sprawy zagraniczne, finanse, kulturę i dziedzictwo narodowe oraz infrastrukturę. Sam format spotkania pokazuje, że rozmowy obejmowały wiele obszarów współpracy państwowej. Polsko-szwedzkie konsultacje zostały przeprowadzone w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku. To właśnie ten polityczny fundament ma teraz przełożyć się na konkretne projekty wojskowe, przemysłowe i regionalne.
Dla Polski oznacza to jednocześnie próbę nadrobienia wieloletnich opóźnień w modernizacji marynarki oraz wzmocnienie zdolności działania na Bałtyku. Dla mieszkańców kraju najważniejszy przekaz jest prosty: rząd podjął decyzję o zakupie trzech nowoczesnych okrętów podwodnych w ramach międzyrządowej umowy ze Szwecją, a cały projekt ma być elementem większego planu bezpieczeństwa dla regionu. W tle pozostaje też wspólne stanowisko obu państw wobec zagrożeń w Europie i konieczności dalszego wspierania Ukrainy. W ten sposób sprawa okrętów podwodnych staje się częścią szerszej polityki obronnej i regionalnej współpracy nad Bałtykiem.